Маруужингийн Диваажингаас … долоосон минь

March 9th, 2011 by hERERA 3 comments »

Яруу найрагч Энх-Ануугийн “Маруужингийн Диваажин” номоос түүвэрлэн орчуулсан шүлгээс орчуулснаа толилуулж байна.

Wanna draw on the aspect of lake

A snowdrop, second snowdrop, third snowdrop…

May time would freeze in yesterdays

When floating flowers fading into wrinkles

» Read more: Маруужингийн Диваажингаас … долоосон минь

Post to Twitter Tweet This Post

Сума Чиен МТӨ 145-86: Их түүхчдийн тэмдэглэл

March 4th, 2011 by hERERA 2 comments »

Күнзээс хавьгүй өмнө Эртний Хятад хааны засаг захиргаанд орчуулбал Их Түүхч буюу төрийн түүхчид байдаг байжээ. Эдгээр түүхчдийн ажил нь албан ёсны баримт бичгийг хадгалж хамгаалах, хаадын үйл хөдлөлийг тэмдэглэн үлдээхээс гадна сүрэглэх шувуудын хачирхалтай авир араншин үйлээс эхлээд харвах од хүртэл муу ёрын үзэгдэл, байгал дэлхийн ааш авир зэргийг ажиглаж, тайлбарлаж, бүртгэж авах үүрэгтэй байжээ. Эдгээр нь Хаадын үйл хэрэг, хаанчлалыг Дээд Тэнгэр хэрхэн таалж, үл таалж байгааг сануулах дохио болдог байсан байна. Энэ алба нь бүртгэл хөтлөхөөс эхлээд одон орон судлал зэрэг олон тооны судлахууны талаар онцгой мэдлэгтэй байхыг шаарддаг байсан учраас Төрийн Түүхчийн албыг эцгээс хүүд залгамжлуулан уламжлуулдаг байсан байна. » Read more: Сума Чиен МТӨ 145-86: Их түүхчдийн тэмдэглэл

Post to Twitter Tweet This Post

Дэлхийн Сонгодогууд Монгол хэлнээ

February 18th, 2011 by hERERA 17 comments »

Одоогоор миний бие цуглуулж амжаад байгаа Монгол дээр хөрвүүлэгдсэн Дэлхийн Сонгодог Бүтээлүүд:

РабэлайГаргантюа ба Пантагрюэль” – С.Сандагдорж орчуулж, Ц.Цэдэнжавын хянан боловсруулж, 1964 онд Гэгээрлийн Яамны хэвлэснээр.

Вальтер Скотт “Айвенго” – Орос хэлнээс Ш.Очирбат орчуулж, Д.Бадарч найруулан засаж, 1969 онд Улсын Хэвлэлийн Комбинатын хэвлэснээр

Вальтер Скотт “Квентин Довардын Аян Замын Учрал” – Орос хэлнээс М.Шатар орчуулж, Б.Пүрэвбаатар найруулан засаж, 1988 онд Улсын Хэвлэлийн Газарын хэвлэснээр » Read more: Дэлхийн Сонгодогууд Монгол хэлнээ

Post to Twitter Tweet This Post

When you are old and gray – Өтөл буурал насандаа

February 2nd, 2011 by hERERA 6 comments »

When You are Old

When you are old and grey and full of sleep,

And nodding by the fire, take down this book,

And slowly read, and dream of the soft look

Your eyes had once, and of their shadows deep;

How many loved your moments of glad grace, » Read more: When you are old and gray – Өтөл буурал насандаа

Post to Twitter Tweet This Post

William Butler Yeats – Уиллиам Батлер Ийтс (1865-1939)

January 12th, 2011 by hERERA 3 comments »

Түүвэр шүлгүүд, Түүвэр жүжгүүд, Өөрийн намтар

Шекспир, Жофрей Чосерооос гадна Англи, Америкийн уншууштай цөөхөн хэдэн яруу найрагчдын нэг бол яах аргагүй Ийтс юм. Мэдээж хэрэг Ийтс тэрхүү найрагчдын дундаа дундаж нэгэн ч биш юм.

Ийтс бол бэрхшээлийг уншигчдад хүргэдэг. Өөрийнх нь бисэн бүтээлийг бүхэлд нь уншаад үзэхэд тэрээр хангалтгүй сэтгэл ханамжаа хуваалцдаг өөртөө асуудалтай зохиолч юм. Тэрээр зүгээр нэг яруу найрагч ч биш. Түүнд өөр өгөгдөл бий. Түүний асар их хөдөлмөр бүтээлийн дотор шүлэг, жүжиг, дурсамж, эссээ, уран зохиолын судлагаа, ардын болон шидэт үлгэрүүд, нууцлагдмал гүн ухаан, захидлууд, хэлсэн үг, илтгэл, Софоклоос орчуулсан орчуулгууд бий. Гётёгийн нэгэн адилаар түүний туулсан урт амьдрал олон тооны хувирлыг (evolution) туулсан байна. 1940 онд ттуурвисан Last Poems and Plays (Сүүлчийн Шүлэгс, Жүжгүүд)-ийн зохиолч  болон  1889 оны The Wandering of Oisin (Ойсины Тэнүүлчлэл)-ийг зохиогч залуухан Кельт мөрөөдөгчийн хооронд асар том орон зай бий. Энэхүү орон зайг хоорондоох гүүр болсон уншигч нь Ийтсийг ихээхэн хэмжээгээр өөртөө мэдрэх боложтойгоос гадна түүний нээж олох болон дүрслэх гэсэн Ирландын талаар оййлголттой болж чадах юм. » Read more: William Butler Yeats – Уиллиам Батлер Ийтс (1865-1939)

Post to Twitter Tweet This Post

Paul Laurence Dunbar – Пол Лоренс Данбар (1867 – 1906)

January 4th, 2011 by hERERA 7 comments »

americaslibrary.gov

“Торонд буй шувууд яагаад дуулдагийг би мэднэ” … Данбар

Түүний хэлсэн дээрх үг ямар ч тайлбараас илүүтэй Пол Лоренс Данбарын ээдрээтэй шаналалыг бүрэн дүүрэн илэрхийлж чадах юм. Өөрийн шүлгээ олонд хүргэхийн тулд тэрээр өөрийнх нь амьдарч байсан үеийн сонголтын хяхал хавчилт болон үзэл бодлын дундуур “дуулах” хэрэгтэй болдог байсан биз.

Америк үндэстний хэмжээнд хүрч, үндэсний хэмжээнд танигдсан анхны Африк гаралтай Америк зохиолчдын нэг болох Данбар нь Кентакигаас ирсэн боол бөлгөө гэр бүлээс гаралтай нэгэн байжээ. Боолчлолыг халах тухай Линкольн Ерөнхийлөгчийн тунхаглал гарахаас өмнөх үеийнхэний шууд үр удам болохоор түүний хувьд уран бүтээлийн сэдэв нь “далай тэнгис” адил цалгилж байсан биз.

Охайо мужийн Дайтон хотын ахлах сургуулийнхаа цорын ганц Африкийн Америк сурагч байсан. Тэрээр сурлагаараа гоц ялгаран гарч, сургуулийн сонингийн редактор хийн ангийн дарга хүртэл болж явжээ. Гэсэн хэдий ч, сургуульдаа гаргасан амжилтыг нь үл харгалзан насанд хүрэгчдийн ертөнц түүнийг өөрийгөө харуулахад төдийлөн нааштай хандаагүй бөлгөө. Өөрийнхөө арьсны өнгөөс шалтгаалан сонин эсхүл төрийн албанд алба хашиж чадахгүйд хүрсэн тул тэрээр долоо хоногийн 4 ам.долларын цалинтай цахилгаан шат ажиллуулагчийн ажил хийдэг байсан байна. Ажлын шаардлагаар цахилгаан шатны дуудлага хооронд өөрийнхөө бүтээлийг туурвидаг байсан байна. » Read more: Paul Laurence Dunbar – Пол Лоренс Данбар (1867 – 1906)

Post to Twitter Tweet This Post

Чонон сүлд – романы талаарх унших явцын хэдэн үгс

November 23rd, 2010 by hERERA 15 comments »

Монголчууд бид чоныг эрхэмлэн дээдэлдэг.  Бөртэ Чонын удам бид үүнийгээ шууд утгаар чононоос гаралтай ч гэж үзэх хүмүүс бий, харин Бөртэ Чоно бол “чоно” хэмээх амьтан биш юм гэж нотлох нь ч бий. Энэ маргаан энэхүү бичих зүйлд минь тун бага холбогдолтой бөгөөд ийнхүү үздэг юм шүү хэмээн бэлэнчлэн хүлээж авдаг өсвөр үеийнхэндээ түр зогсоц хийхийг сануулах гэсэн л хэрэг.

Тун саяхан “Чонон Сүлд” романыг монгол хэлнээ орчуулсан хувилбарыг авч уншлаа. Хэдийгээр монгол хэл дээр орчуулсан номыг уншихдаа хэн орчуулснаас хамаарч ихээхэн болгоомжилдог  Болдбаатар “зайсан” (орчуулагчдад олгодог мяндаг) орчуулсныг олж мэдээд тэр даруйд нь худалдан авсан юм.

» Read more: Чонон сүлд – романы талаарх унших явцын хэдэн үгс

Post to Twitter Tweet This Post

Блог маань шилдэг блогуудын уралдаанд хүч үзэж байна, дэмжээрэй!

November 22nd, 2010 by hERERA No comments »

Уран зохиолын маань блог шилдэг блогуудын уралдаанд оролцож байна. Шилдэг гэдэгтээ биш энэ арга хэмжээг дэмжих зорилгоор оролцож байгаа тул намайг дэмжиж мөн бусад блогуудыг дэмжиж саналаа өгөөрэй. Дараах линк дээр байрласан болно.

http://monbloggersevent.ideascale.com/a/dtd/%D0%A3%D1%80%D0%B0%D0%BD-%D0%B7%D0%BE%D1%85%D0%B8%D0%BE%D0%BB%D1%8B%D0%BD-%D0%B1%D0%BB%D0%BE%D0%B3/90042-11190

Талархсан,

Б.Амарсанаа

Post to Twitter Tweet This Post

Монгол хэлэн дэх товчилсон үгийн эргэн тойронд

September 9th, 2010 by ganbayar 6 comments »

(Үг хэллэгийн амь амьдрал, эрчим долгион, соёл хэрэглээ)

Үг нь монгол, өгүүлбэр нь орос
Үзэхэд этгээд сонин хэл.
Өв соёлоо үл тоомсорлон
Өнөөгийн байдал ийм болов.
Зуун түмэн үгтэй хэлд
Зуд туссаныг үнэмшихүйеэ бэрх. » Read more: Монгол хэлэн дэх товчилсон үгийн эргэн тойронд

Post to Twitter Tweet This Post

1058 онд босгосон гэрэлт хөшөө, үйсэн ном олов

August 30th, 2010 by ganbayar 1 comment »

-Шинэ олдворуудыг хаанаас олсон бэ?

-Судалгааны багийнхан хус модны үйсэн дээр бичсэн 60 гаруй хуудас бүхий эртний гар бичвэрийг Булган аймгийн Дашинчилэн сумын нутагт байдаг Хар бух хэмээх эртний балтасын нурангид дарагдсан байсныг оллоо. Мөн Дорноговь аймгийн Эрдэнэ сумын нутаг Бүлээн гэдэг газраас 183 см өндөр, 53 см өргөнтэй Хятаны их бичгээр долоон мөр бичиг сийлсэн гэрэлт хөшөө олсон. Гэрэлт хөшөөг 1058 оны наймдугаар сарын 1-нд босгосон байх магадлал өндөр байгаа. Энэ хөшөө нь Монголоос олдож байгаа анхны хятан бичигт хөшөө юм.  » Read more: 1058 онд босгосон гэрэлт хөшөө, үйсэн ном олов

Post to Twitter Tweet This Post